Ismail Kadare lindi më 28 janar 1936 në Gjirokastër, ku përfundoi edhe arsimin e mesëm. Studimet e larta për letërsi i bëri në Universitetin e Tiranës dhe 2 vite në Institutin Gorki në Moskë. Punoi në gazetën Drita, drejtoi revistën “Les lettres albanaeses”.

Ishte aktiv në jetën politike dhe kulturore deri në vitet e 90-ta kur u largua për në Paris,  së fundi është kthyer në Shqipëri. Laureat i shumë çmimeve kombëtare dhe ndërkombëtare. Që nga viti 1994 Kadare është anëtar korrespondent i Akademisë së Shkencave Morale dhe Politike të Francës dhe anëtar i jashtëm i ASHAK. Ka qenë delegat në Kongresin e Drejtshkrimit (1972); Në vitin 2005 fitoi çmimin “The Booker Prize Man”.

VEPRAT

  1. 1954 – Frymëzime djaloshare poezi 
  2. 1957 – Endërrime poezi 
  3. 1961 – Shekulli im poezi
  4. 1963 – Gjenerali i ushtrisë së vdekur – roman
  5. 1964 – Përse mendohen këto male poezi 
  6. 1968 – Dasma 
  7. 1968 – Motive me diell poezi 
  8. 1970 – Kështjella- roman 
  9. 1971 – Kronikë në gur – roman 
  10. 1976 – Koha 
  11. 1977 – Dimri i madh – roman 
  12. 1978 – Ura me tri harqe 
  13. 1979 – Kush e solli Doruntinën – roman 
  14. 1980 – Prilli i thyer 
  15. 1980 – Gjakftohtësia – përmbledhje novelash 
  16. 1985 – Nata me hënë 
  17. 1986 – Koha e shkrimeve 
  18. 1988 – Koncert në fund të dimrit 
  19. 1981-1989 – Vepra Letrare 
  20. 1990 – Dosja  
  21. 1991 – Përbindëshi 
  22. 1992 – Piramida 
  23. 1995 – Shqipëri 
  24. 1996 – Pallati i ëndrrave 
  25. 1996 – Dialog me Alain Bosquet 
  26. 1996 – Spiritus – roman
  27. 1997 – Kushëriri i engjëjve – ese
  28. 1997 – Poezi 
  29. 1998 – Kombi shqiptar në prag të mijëvjeçarit të tretë – ese 
  30. 1998 – Tri këngë zie për Kosovën – triptik 
  31. 1999 – Ikja e shtërgut – tregim
  32. 1999 – Qorrfermani – roman 
  33. 1999 – Vjedhja e gjumit mbretëror – tregime 
  34. 2000 – Ra ky mort e u pamë – ditar për Kosovën, artikuj, letra  
  35. 2000 – Kohë barbare (Nga Shqipëria në Kosovë) – biseda 
  36. 2000 – Breznitë e Hankonatëve 
  37. 2000 – Vajza e Agamemnonit 
  38. 2000 – Bisedë përmes hekurash
  39. 2000 – Elegji për Kosovën 
  40. 2000 – Lulet e ftohta të marsit – roman 
  41. 2001 – Unaza në kthetra – Eskili, ky humbës i madh  (ribotim)
  42. 2001 – Qyteti pa reklama- roman 
  43. 2002 – Jeta, loja dhe vdekja e Lul Mazrekut- roman 
  44. 2003 – Argjiro-lektyrë 
  45. 2004 – Pasardhësi – roman 
  46. 2004 – Shkaba
  47. 2004 – Ftesë në studio
  48. 2005 – Dantja i pashmangshëm 
  49. 2006 – Identiteti evropian i shqiptarëve
  50. 2006 – Hamleti, princi i vështirë – Sprovë 
  51. 2007 – Hija (roman) – Spiritus 
  52. Çështje të marrëzisë Poshtërimi në Ballkan 
  53. Muzgu i perëndive të stepës
  54. 2008 – Darka e gabuar – roman
  55. 2009 – E penguara- roman 
  56. 2010 – Aksidenti – roman
  57. Ca pika shiu ranë mbi qelq – poezi
  58. Ditë kafenesh- novelë
  59. 2010 – Mosmarrëveshja, mbi raportet e Shqipërisë me vetveten 
  60. Stinë e mërzitshme në Olymp
  61. Vepra 1
  62. Vepra 2
  63. Vepra 3
  64. Viti i mbrapshtë
  65. Mbi krimin në Ballkan
  66. 2011 – Letërkëmbim i zymtë
  67. 2012 – Çlirimi i Serbisë prej Kosovës

Ismail Kadare është shkrimtari më i njohur shqiptar në botë. Shumica e veprave të Kadaresë janë përkthyer e botuar në mbi 45 gjuhë të botës, është autor i veprave që tejkaluan socrealizmin letrar në Shqipëri. Një pjesë e veprave të tij përmbajnë në vete elemente nga “njeriu i ri‟, mirëpo pjesa tjetër u krijua si identitet personal. Në skenën botërore hyri me romanin “Gjenerali i ushtrisë së vdekur”. Vepra e tij ndikoi kërkimin e jetës jashtë kufijve të vendit. Romanet e tij u cilësuan lart nga kritikët. Romani zhvillohet rreth një gjenerali italian, i cili është dërguar në Shqipëri për të gjetur eshtrat e ushtarëve të rënë italian gjatë kohës të pushtimit të Shqipërisë. Marrëdhënia varr-jetë është një nga vijat themelore të tematikës së krijimtarisë që qet në krye në këtë roman.

Kadare shkruan për fëmijërinë, rininë, historinë, legjendat, figurat historike dhe legjendare, për jetën dhe vdekjen, dosjet, muranat, flijimet, për luftrat e paqen, për misterin e ëndërrat. Tematikat e letrave: ndjesitë personale dhe sjelljet e shoqërisë dhe individit.

Në fushën e prozës Ismail Kadare ka shkruar tregimin, novelën dhe romanin. Vepra e parë e rëndësishme në prozë është romani “Qyteti pa reklama”. Prozën e tij e karakterizojnë përgjithësimet e gjëra historiko-filozofike, subjekti i ngjeshur dhe mendimi i thellë i shprehur shpesh me anë të parabolës, mbi bazën e asociacionit apo të analogjive historike. Mit, histori, monumentalizëm, pak deklarativizëm dhe pak ritëm lirike, figuracioni i poezisë së Kadaresë, me gjithë dimensionin e lidhjes me kontekstin politik e kulturor dhe të një lloj ndikimi ideologjik në konceptet letrare-estetike, Kadare thyen kufijtë që përveç lexuesve shqiptar, të ketë edhe lexues të huaj.

Burimi: Ese / Përgatiti për ALVA – Vilma Dibra

PËRGJIGJU

Ju lutemi shkruani komentin tuaj!
Ju lutem shkruani emrin tuaj këtu